Ndërhyrja ushtarake në Irak nisi në vitin 2003, me pikësynim rrëzimin e diktatorit Sadam Hysein. Në operacionin "Liria e Irakut" u angazhuan 170.000 trupa ushtarake të mbi 35 vendeve aleate dhe partnere (SHBA me 143 mijë, Britania me 4100, Rumania me 600, Australia me 300, El Salvador me 200, Bullgaria me 155, Danimarka me 55, Lituania me 53, Estonia me 38 dhe Shqipëria 70 - 215). Në operacionin “Liria e Irakut”, në kuadër të koalicionit të luftës kundër terrorizmit, u vunë në funksion 500 baza ushtarake në të gjithë Irakun. Prej vitit 2008 filloi reduktimi i tyre deri në më pak se 3000 trupa amerikane dhe të NATO, të angazhuara në “NATO Training Mission” që shërbeu për ringritjen, mbështetjen dhe trajnimin e trupave dhe shtabeve të ushtrisë irakiane.
Në kuadër të forcave të koalicionit në operacionin “Liria e Irakut”, më 14 prill 2003, Republika e Shqipërisë, iu bashkua koalicionit të vendeve aleate dhe partnere, duke angazhuar kontingjentin e parë paqeruajtës, në Mosul, të përbërë prej 70 ushtarakësh, efektivë të Regjimentit Komando, trupat elitë të FA.
Pjesëmarrja në këtë operacion u mundësua me ligjin nr. 9025, datë 13.03.2003, “Për vënien në dispozicion të hapësirës tokësore, detare e ajrore dhe dërgimin e një force ushtarake shqiptare në rajonin e Gjirit Persik (Irak), në kuadër të koalicionit ndërkombëtar të luftës kundër terrorizmit”.
Kontingjentet nga i pari deri tek i katërti (që si periudhë kohore përfshin dy vitet e para) përbëheshin nga një kompani, ndërsa duke filluar nga kontingjenti i pestë deri tek i dymbëdhjeti, kontributi u rrit edhe me 50 trupa të tjerë, duke e çuar numrin në 120 ushtarakë. Këto trupa ishin dislokuar në Aeroportin e Mosulit dhe u angazhuan për ruajtjen dhe sigurimin e Bazës Marez në tërësi dhe portës së saj të veriut, që ndodhet në Marezin lindor, po ashtu edhe në Bazën Viktoria në Bagdad.
Më 7 shtator 2008, FA rritën nivelin e angazhimit të tyre në Irak duke dërguar përveç kontingjentit prej 120 ushtarakësh, edhe një kontingjent shtesë prej 95 ushtarakësh, nga batalioni i Forcave Speciale, i cili operonte në Bagdad.
Me përfundimin e operacionit “Liria e Irakut”, si dhe me reduktimin e forcave të koalicionit, FA u tërhoqën nga Iraku, respektivisht, nga rajoni i Mosulit më 23 dhjetor 2008 dhe nga rajoni i Bagdadit më 20 dhjetor 2008. Kontingjentet tona në këtë operacion kanë pasur zonën e tyre të përgjegjësisë për ruajtjen dhe sigurimin e Aeroportit të Mosulit dhe të bazave përkatëse. Në interes të detyrës janë kryer patrullime në këmbë dhe me mjete si dhe shërbime në pikat e kontrollit të ngritura për shmangien e depërtimeve të elementëve terroristë.
Largimi i trupave shqiptare nga Iraku u vlerësua me nota maksimale nga Forcat Aleate, të cilat zhvilluan në Mosul dhe Bagdad, ceremoni të veçanta lamtumire për ushtarët tanë që shërbyen në frontin e Lindjes. Për kontingjentet shqiptare, pala amerikane, si autoriteti drejtues në këtë operacion, ka dhënë në vijimësi vlerësime pozitive lidhur me aftësitë, korrektësinë në zbatimin e detyrave, disiplinën dhe njohjen e zbatimin e rregullave të angazhimit në mision.
Kreu i forcave ushtarake amerikane, (në atë kohë në Irak), gjeneral Austin, ka vlerësuar Forcat e Armatosura Shqiptare si të afta për të përballuar jo vetëm detyra të tilla, por edhe më tepër. Gjeneral Austin, i cili nderoi kontingjentet ushtarake shqiptare që kontribuan në Irak, është shprehur se: “SHBA kanë shumë miq të shkëlqyeshëm në Shqipëri dhe shqiptarët kanë demonstruar përmes veprimeve se ata mbështesin përpjekjet tona për të sjellë stabilitetin dhe sigurinë në Irak. Ne u jemi shumë mirënjohës shqiptarëve që siguruan një forcë mbrojtëse për bazën e Marezit, Aeroportin e Mosulit dhe forcën shumëkombëshe. Unë dua të falënderoj popullin dhe qeverinë shqiptare për shërbimin e palëkundur për Irakun dhe koalicionin. Ju keni sjellë siguri dhe shpresë për popullin irakian”.
FARSH, në kuadër të misionit gati pesëvjeçar në operacionin e koalicionit, “Liria e Irakut”, kanë marrë një vlerësim të veçantë nga ish - presidenti i SHBA, Xhorxh W. Bush, në dhjetor 2008, i cili ka shprehur mirënjohje dhe vlerësim për kontributin e dhënë, duke theksuar se: “Tashmë që forcat ushtarake shqiptare përfundojnë shërbimin e tyre të gjatë në Irak, kam dëshirë të shpreh mirënjohjen e thellë të Shteteve të Bashkuara për qeverinë dhe popullin e Shqipërisë, për trupat që kanë kontribuar për forcën ndërkombëtare në Irak nga prilli i 2003 deri në dhjetor të 2008. Populli i Shqipërisë duhet të jetë krenar për pjesëmarrjen e suksesshme për të ndihmuar Irakun që të sigurojë lirinë e vet. Ne presim me gëzim të shërbejmë së bashku me kontingjentet e ardhshme shqiptare në mbrojtje të lirisë. Eksperienca jonë e përbashkët në Irak, tregon shembullin më të mirë sesi partneriteti midis vendeve tona është thelluar në vitet e fundit”.
Pjesëmarrja dhe angazhimi i FARSH në operacionin “Liria e Irakut”, është me 1343 ushtarakë.







© Ministria e Mbrojtjes 2021 - Të gjitha të drejtat e rezervuara.